Haberler / Blog

Doug Scott’un kaleme aldığı raporda, ülkemiz ile ilgili izlenimlerinin ilk başta, en azından satır aralarından okunduğu kadarıyla çok olumlu olmadığı intibaını ediniyorum. Seyahatin devamında ve özellikle Ordu’da geçirdikleri kaza sonrasında gördükleri yardımlardan sonra ise tonu biraz değişiyor.

Örneğin Edirne’den İstanbul’a seyahat sırasında “....bakımlı Bulgar köylerini geride bırakıyoruz ve yolumuz artık kırık-dökük Avrupa’daki Türkiye’nin köylerinin içinden geçiyor.” İstanbul ile ilgili olarak “Bu dikkate değer fakat benzersiz olmayan şehri biraz gezmek için zaman ayırdık” (1966 yılında özellikle İstanbul için “benzersiz olmayan” tanımlaması, en azından benim için bir hayal gücü eksikliği olarak geliyor). Taksim’de para bozdurduktan sonra “Yanımızda 400 Pound karşılığı Türk Lirası’yla, beş veya altı kişi birarada olmadığımızda kendimizi gerçekten emniyette hissetmiyorduk.”

.

Yolculuk, İstanbul’da Kabataş iskelesinden feribotla Üsküdar’a ve buradan karayoluyla Ankara’ya devam ediyor. “Ankara yolu, araba, otobüs, kamyon hurdaları; katır, at ve öküz leşleri ile çılgın taksi şoförlerinin çarptığı çocukların kıvranan bedenleriyle dolu. Araç hurdaları paslanıyor, kaburgaları dışarı fırlamış, üzeri sineklerle kaplı leşler çürüyor ve çocuğa çarpan aracın şoförü ile çocuğun akrabaları arasında cereyan eden kavgayı müteakip çocuk en yakın hastahaneye götürülüyor. Biz tüm bunlara sadece seyirciyiz. Buradaki dinamikleri anlayabilecek kadar uzun kalmayacağız Türkiye’de”.

.

Ankara’dan sonra seyahat Çorum, Samsun, Ordu, Trabzon, Zigana geçidi üzerinden Erzurum, Kop geçidi üzerinden Ağrı, Van, Başkale’ye devam ediyor ve İngiltere’den yola çıktıktan 12 gün sonra, Zap Jandarma karakolunda sona eriyor.

.

Ana kampı, burada Zap Suyu’nun kenarında kuruyorlar. 20 kişilik çadır, ayrıca mutfak çadırı kuruyorlar, tuvaletler hazırlıyorlar.

.

Buradan, dağcılar erzak ile, Cilo dağlarının eriyen kuzey-batı buzullarının suyunu Zap Suyu’na taşıyan Mia Hvara deresini takiben Mergan Zoma’ya çıkıyorlar ve burada ileri tırmanış kamplarını kuruyorlar.

.

Ekspedisyonun amaçlarından birisi olan Dez ve Suva köyleri arasındaki vadinin coğrafi etüdünü yapıyorlar.

.

Dağcılık bağlamında, 13 rota deniyorlar:

.

- Cafer Kule’nin ilk tırmanışı Doug Scott ve David Palmer tarafından doğu yüzünden yapılıyor. (V +)

.

- Aynı ekip, Cafer Kule’nin güney doğusunda kalan ve Yarık Sarp olarak adlandırdıkları (bu ismi muhtemelen yörelilerden öğrenmiş olacaklardır) 300 metrelik bir bacanın çıkışını yapıyorlar (V)

.

- Mirhamza/Kadın Parmağı’nın kuzeyinde yer alan ve Hans Bobek’in haritasında “Seespitze” (Göl Sivrisi) olarak adlandırılan 3460 m. yüksekliğindeki zirve, kuzey sırtından dört ayrı ekip halinde S. Bowes, E. Peck, N. Ballin, B. Astle, R. Wark, A. Scattergood, M. Webster ve D. Stroud tarafından tırmanılıyor. (IV, bir ip boyu V)

.

- Göl Sivrisi bilahare doğu yüzündeki 750 metrelik mahmuz ve kulvardan Doug Scott ve Tony Watts tarafından tırmanılıyor.(IV, V ve kısa V+lık etaplar)

.

- Mirhamza/Kadın Parmağı, batı sırtından S. Read, B. Palmer, C. Yeates ve G. Upton tarafından deneniyor ve zirveye 50 metre kala, balkonlu yapıdan ötürü geri dönülüyor.

.

- Aynı ekip 250 metrelik Köşe Dürek’in doğu yüzünü tırmanıyor.

.

- Reşko’ya kuzey sırtından (Der-i Kun geçidi beli üzerinden) iki deneme yapılıyor (yapanların isimleri verilmemiş) fakat Keskin Tepe’nin zirvesinden geri dönülüyor (Zirvede baba olduğu yazılı).

.

- Reşko’ya batı sırtı üzerinden S. Bowes, B. Palmer, A. Scattergood ve R. Stroud tarafından bir deneme yapılıyor. Ekip, Reşko’nun batı yüzünün sağındaki kulvardan batı sırtına kadar tırmanıyor (V) fakat buradan zirve kütlesini tırmanamıyor ve geri dönüyor. Burada sırtın üzerindeki ufak bir zirveye çıkılıyor ve baba yapılıyor.

.

Raporun sonunda, ismi bulunmayan 5 bakir zirveye ulaşıldığı ve 3 diğer zirvede ise yeni rotaların açıldığı yazılı. Fakat yukarıdaki anlatımlar bu sonuçla tam örtüşmüyor.

.

İsmi bulunmayan bakir zirveler olarak tanımladıkları zirveler (muhtemelen)

1- Cafer Kulesi

2- “Göl Sivrisi”

3- “Keskin Tepe”

4- Reşko’nun batı sırtındaki zirve

5-?

.

Daha önce tırmanılmış olan zirvelerde açıldığı söylenen yeni rotalar (muhtemelen):

1- “Göl Sivrisi” kuzey sırtı

2- “Göl Sivrisi” doğu yüzü

3- Köşe Dürek doğu yüzü

.

Not: Tırnak içerisinde verilen isimler resmi isimler olmayıp burada tırmanmış olan dağcılar tarafından verilmiş isimlerdir.

Ömer Burhan TÜZEL